İslam-Kitabxanasıİslam-Kitabxanası

Azan vaxtları
Saytda axtar
Saytın menyusu
Kitabxana əxlaq
Zərif nöqtələr [5]
Böyük rəhbər ayətullah Xameneinin həyatından əhvalatlar [16]
Həyat dərsi [5]
İslam dünyagörüşü - Cəmiyyət və tarix [16]
İnsan və mənəviyyat [10]
İmam Hüseynin (ə) əxlaqi görüşləri [0]
Xəbərdarlıq [3]
“Miratur-rəşad” (hidayət güzgüsü) [15]
İslamda ailə 2 [16]
İslamda ailə 1 [16]
Fəsad sərçeşməsi (Şeytan tələsi) [6]
İslamda Əxlaq 2 [20]
İslamda Əxlaq 1 [26]
İmam Sadiqin (ə) bəyani ilə yaranışın sirləri [8]
Siddiqeyi-Tahirə (ə) 2 [13]
Siddiqeyi-Tahirə (ə) 1 [12]
Ailə səadətinə necə nail olaq? [18]
Kumeyl duasının şərhi 2 [13]
Kumeyl duasının şərhi 1 [12]
Minacatın əzəməti [13]
Ey ata, ey ana, biz müttəhimik [5]
Qadın - Fatimə Fatimədir [14]
Nəsihətlər [26]
İslam dünyagörüşü - Əbədi həyat [5]
Din təlimləri 2-ci cild (Uşaqlar və yeniyetmələr üçün dərslik) [30]
Din təlimləri 1-ci cild (Uşaqlar və yeniyetmələr üçün dərslik) [31]
İslam dünyagörüşü - İnsan Quranda [5]
İnsanı tanımaq [21]
Axirət azuqəsi 2-ci cild (Peyğəmbərin (s) Əbuzərə nəsihətləri) [24]
Axirət azuqəsi 1-ci cild (Peyğəmbərin (s) Əbuzərə nəsihətləri) [19]
Ariflərdən [9]
İslam dunyagörüşü İnsan və iman [6]
Əxlaqi və psixoloji çatışmazlıqların araşdırılması [19]
İslam və qərb mədəniyyəti [15]
Əbədi öyüd (ikinci cild) [22]
Əbədi öyüd (birinci cild) [23]
İlahi nəsihətlər [15]
Gəncliyin yeddi səması (zəruri dini biliklər) [9]
İslamda nümunəvi qadınlar – Fatimə (ə) [149]
Günahşünaslıq [19]
Nəfsin saflaşdırılması [24]
İslamda qəhrəman qadınlar [20]
Kəramət sahibləri [13]
Kamil insan [30]
Şəhadət yatağında Mövlanın (ə) öyüdü [17]
Rəbbin dərgahında [22]
İmam Hüseynin (ə) əxlaqi görüşləri [11]
İbrət güzgüsü [14]
İmam Zamanla görüşənlər [15]
Allaha doğru [33]
Allahın elçisi [20]
Sadiq yol axtaranlar üçün imam Sadiqin (ə) nəsihətləri [29]
Məhəbbət iksiri [26]
Hicab [14]
Kaş valideynlərim biləydi! [14]
Ayətullahül-üzma Behcətin həyatı [14]
Nəfsi saflaşdırmadan qabaq özünütanıma [4]
Övsafül-Əşraf [7]
Gənc ailələr üçün göstərişlər [6]
Əxlaq elmində 50 dərs [51]
İslamda övlad [1]
Islamda evlənmə və ailə hüququ-2 [11]
Islamda evlənmə və ailə hüququ-1 [13]
Bizim sorgumuz
Ramazan ayında oruc tutmusuzmu?
Total of answers: 1932
Saytın menyusu
Şərhlər: 14
Rəsmlər: 618
Əxlaq: 1118
Müxtəlif: 481
Etiqat, Tarix, Fəlsəfə: 1448
Quran, Hədis, İslam təlimləri, Fiqh: 1131
Statistika

Burda olanlar 1
Qonaqlar 1
İstifadəçilər 0
Son qeydiyyatçılar
  • Foilimnuy
  • Karasevstist
  • Xalid11
  • semi_84
  • farid777
  • Allah___dogru
  • Alishka1111
  • narmin93
  • Messenat
  • Riza
  • Main » Files » Etiqat » İslam şəriətində vacib və haram əməllər

    İslam şəriətində vacib və haram əməllər
    2012-01-09, 4:45 PM
    BİRİNCİ BÖLMƏ
    ETİQADA AİD VACİB VƏ HARAM ƏMƏLLƏR
    Əqidəyə aid hökmlərin bir dəstəsi elə bir hökmlərdən ibarətdir ki, insan zehnində o barədə sual yaranan kimi dərhal həqiqəti tapmağı vacib olub, onun şəkk və şübhə halında qalması isə haram sayılır. Bu hökmlər (bizim əqidəmiz) ünvanı ilə qeyd olunmuşdur ki, aşağıdakılardan ibarətdir:
    1. Biz kainat xilqətinin xaliqi olan «vacibul-vücud» (varlığı vacib olan) Allahın varlığına inanır, həmçinin Onun müqəddəs zatının yeganəliyi, Zatı camal və cəlal sifətlərində heç bir şərikinin olmamasına inanırıq. Yəni «La ilahə illəllah» (Allahdan başqa ayrı bir məbud yoxdur).
    2. Biz Allah-taalanın «cəlal» və «cəmal» sifətlərinə inanırıq. «Cəlal» sifətlərindən məqsəd, Onun müqəddəs zatının hər bir eybdən uzaq olması, «cəmal» sifətlərindən isə məqsəd Onun müqəddəs Zatının bütün gözəl və kamal (üstün) sifətlərə malik olmasından ibarətdir.
    3. Biz ümumi risalət və peyğəmbərliyə inanırıq; belə ki, Allah-taala bəşəriyyət üçün onların özündən bir sıra peyğəmbərlər və onların vasitəsi ilə asimandan (müəyyən) kitablar göndərmişdir. Həmçinin insanlar cəmiyyətini hidayət etmək, təlim və tərbiyələndirmək üçün din (şəriət) göndərmişdir. Biz Qurani-kərimdə adı gəlmiş peyğəmbərlərə aydın, adları çəkilməmiş peyğəmbərlərə qarşı isə ictimai şəkildə inanırıq.
    4. Biz Ərəb, Qüreyş tayfası, Məkkə və Mədinə əhlindən olan həzrət Məhəmməd ibni Əbdillah (s)-in risalət və peyğəmbərliyinə inanırıq. Həmçinin O həzrətin (s) sonuncu peyğəmbər, dini və kitabının isə sonuncu din və kitab olduğuna inanırıq. Belə ki, bəşəriyyətin O həzrətdən sonra ayrı bir peyğəmbər və dinin gəlməsinə ehtiyacı yoxdur. Çünki onun gətirdiyi din (şəriət), insanların bu dünyada yaşadığı müddətdə hər növ fərdi, ictimai, maddi və mənəvi ehtiyaclarını ödəyən bütün hökmlərə şamildir. Bu mətləbin fərz edilməsi bəzilərinin ağlına sığmasa da, onun şiə dini baxımından heç bir eybi yoxdur.
    Çünki həzrət Məhdi (əc.) zühur etdikdən sonra peyğəmbərlik məqamından başqa sonuncu Peyğəmbərin (s) bütün ixtiyarları və vəzifələrinə malik olacaq və o cümlədən ilahi hökmlərin vilayətini əldə edərək zaman və xalqın ehtiyacları əsasında onları dəyişdirəcəkdir.
    5. Biz axirət aləmi və cismani qayıdışa (məada) inanırıq. Belə ki, dünyaya gəlib ölmüş bütün insanlar, bu maddi aləm dağıldıqdan sonra bir daha bu maddi təbiətdən kənar bir aləmdə diriləcək, həmçinin Məhşər adlı bir yerdə və Qiyamət günü adlı bir zamanda Allah-taala qarşısında hazır olacaqdır. Şübhəsiz belə bir böyük və misilsiz hadisədə bütün mələklər, cinlər və heyvanlar belə hazır olacaqdır.
    6. Biz həzrət Peyğəmbərdən (s) sonra təşrii (şəri) və intisabi (Allah tərəfindən seçilmə) xilafət və imamətə inanınırq. Belə ki, həzrət Məhəmməd (s) vəfat etməzdən qabaq, Allah-talanın göstərişinə əsasən özündən sonra canişinlik və islam ümmətinin rəhbərliyi üçün müəyyən şəxsləri növbə ilə təyin etmişdir. Həmçinin şübhəsiz O həzrət (s) bu ağır və mühüm olan vəzifəni əncam verməmiş dünyadan getməmişdir.
    7. Bizim əqidəmizə görə həzrət Peyğəmbər (s) öz vəfatından sonra canişinliyi öz Əhli-beytində olan on iki müəyyən şəxsi Allah-taalanın təkidli göstərişinə əsasən xilafət üçün təyin etmişdir ki, onların birincisi həzrət Peyğəmbərin (s) əmisi oğlu Əli ibni Əbu Talibdir (ə). Qalan on bir imam isə həzrət Əli (ə) və qızı həzrət Fatimənin (s) aşağıdakı övladlarından ibarətdir:
    Həsən ibni Əli, Hüseyn ibni Əli, Əliyyibnil Hüseyn, Məhəmməd ibni Əli, Cəfər ibni Məhəmməd, Musa ibni Cəfər, Əliyyibni Musa, Məhəmməd ibni Əli, Əliyyibni Məhəmməd, Həsən ibni Əli və Məhəmməd ibni Həsən Məhdi (ə). On bir imamın xilafət dövranı Hicri-qəməri tarixi ilə 260-cı ilədək davam etmişdir, qeyb pərdəsi arxasında olan on ikinci imamın rəhbərliyi isə indiyədək davam etməkdədir. Belə ki, Allah-taala istədiyi vaxt zühur edərək dünyanı ədalətlə dolduracaqdır.
    8. Bizim əqidəmizə görə hal hazırda müsəlmanlar əlində olan Allahın böyük kitabı Qurani-məcid, Allah-taala tərəfindən islam Peyğəmbərinin (s) mübarək qəlbinə nazil olmuş yeganə və əbədi bir möcüzədir. Belə ki, bu müqəddəs kitabda nə surə və ayə adı ilə qeyri-ilahi bir söz artırılmış, nə də ondan bir surə və ya ayə azaldılmışdır. Həmçinin bu müqəddəs kitab heç bir yol ilə təhrif olunmamışdır.
    Qeyd etmək lazımdır ki, əqidəyə aid hökmlərdən digər bir hissəsi isə haqqında tədqiqat aparılması vacib olmayn hökmlərdən ibarətdir. Hətta bu kimi məsələlərdə şəkk halında qalmaq caizdir. Lakin təriqat (sorğu-sual və s.) üzündən bu barədə agahlıq tapan şəxsin öz əqidələrini onların əsasında tənzim etməsi vacibdir. Həmçinin bu kimi məsələləri dəlilsiz və şübhə niyyəti ilə inkar etmək caiz deyildir. Bu kimi hökmlər isə aşağıdakılardan ibarətdir:
    9. Bizim əqidəmizə əsasən, Allah-taala cism deyil, başqa şeylərdən təşkil (tərkib) tapmamışdır. Onda heç bir dəyişiklik baş verməz və Onun sifətləri zatından ayrı deyildir. O zaman və məkana bağlı deyil, birindən doğulmamış və biri ondan doğulmamışdır. O müqəddəs Allah vacibul-vücuddur ki, Onun zatının həqiqətini dərk etmək, hər bir ağıllı şəxsin ixtiyarı və dərrakəsindən kənardır. İstər peyğəmbərlər, istər mələklər, istərsə də dünya alimləri bu işdən acizdirlər.
    10. Biz mələklərin vücudu, isməti (günahsızlığı) və Allahın iradəsi ilə dünyada geniş istilasına inanırıq. Qurani-kərimdə isə onların kainatda müxtəlif istila və məmuriyyətlərindən çoxlu söz açılmışdır. Bizim əqidəmizə əsasən onları və xüsusi ilə adları Qurani-kərimdə zikr olunmuş mələkləri inkar etmək, küfrə səbəb olur, həmçinin istər bir cins, istərsə də müxtəlif olan cin və şeytanların varlığına inanırıq.
    11. Biz Allah-taala tərəfindən sonuncu peyğəmbər həzrət Məhəmməddən (s) qabaqkı ilahi peyğəmbərlərə nazil olmuş bütün asimani kitablara inanırıq. Belə ki, Quranda adları çəkilmiş kitablara qarşı aydın, Quranda adları çəkilməyən kitablara qarşı isə ictimai şəkildə inanırıq.
    12. Biz «vəhy»-ə inanırıq. Yəni ilahi peyğəmbərlərin Allah-taala ilə mənəvi və gizli rabitəsi, həmçinin bütün ilahi din və asimani kitabların Allah tərəfindən vəhy yolu ilə insanlara çatdırılmasına inanırıq. İlahi peyğəmbərlər bundan başqa bir sıra hökmlər və elmləri də Allah-taaladan alıb, xalqa çatdırmışlar. Onların vəhyi isə üç növ olmuşdur:
    Birinci: İlahi kəlamın zahiri hissiyyat üzvləri yolu ilə deyil, məhz peyğəmbərin qəlbinə ötürülməsi;
    İkinci: İlahi kəlamın bir şey gözə görünmədən qulağına yetirilməsi;
    Üçüncü: Vəhy mələyinin peyğəmbərə nazih olaraq, Allah kəlamını bir başa olaraq ona yetirməsi:
    Hər üç növün bütün peyğəmbərlər haqqında onların dərəcələri, zamanlar, məkanlar və vəhy olunan sözlərin bir-birindən fərqli olması ilə həyata keçməsi mümkündür.
    13. Bizim əqidəmizə görə bütün ilahi peyğəmbələr dini işlərdə hər növ günah, xəta və səhvdən məsumdurlar. Belə ki, istər uşaqlıq, istərsə də sonrakı həmçinin istər peyğəmbərlikdən qabaq, istərsə də ondan sonra dövranlarda onlardan heç bir böyük və ya kiçik günah baş verməz.
    İlahi peyğəmbərlər Allah-taala tərəfindən hökmləri öyrənmək və onu xalqa danışıq və ya yazı yolları ilə çatdırmaqda səhvə yol verməzlər. Həmçinin onların (ilahi hökmləri) cəmiyyət arasında da icra etmək, şəxsi əməllər və fərdi təqva halları da bu qəbildəndir.
    14. Biz həzrət Peyğəmbər (s), məsum imamlar, həmçinin onların hər bir səhabə və yaxınları mələklər və s. müqəddəslər haqqında «ğüluv» etməyi, istər ağıl, istərsə də şəriət baxımından təkidlə haram bilirik. «Ğüluv» isə əqidə baxımından onların həqiqi həddini aşmaqdan ibarətdir ki, aşağıdakılardan ibarətdir:
    1. Allah-taalanın vücudunu inkar edərkən onları Allah bilmək;
    2. Həm Allah, həm də onları müstəqil şəkildə Allah bilmək;
    3. Məsihilərin İsa (ə) barədə dedikləri şərikə qail olmaq;
    4. Onların Allaha məxsus olan bəzi sifətlər malik olmasını bilmək; məsələn göylər və yerin xaliqiyyəti, insanlar və heyvanların yaradanı, bütün dirilərə ruzi verən, canlı və qeyri-canlıları dirildib, öldürmək və s. bu kimi xüsusiyyətləri qeyd etmək olar. Qeyd etmək lazımdır ki, «ğüluv» çox vaxtlar küfrə səbəb olur.
    15. Biz hal hazırda müsəlmanlar əlində olan müqəddəs Qurani-məcidin təhrif olmamasına inanırıq. Belə ki, bu müqəddəs kitab, vəhy mələyinin Allah-taala tərəfindən həzrət Peyğəmbərin (s) müqəddəs qəlbinə nazil etdiyi, O həzrətin (s) müsəlmanlara yetirdiyi, Quran katibləri vasitəsi və daha sonra sair katiblər vasitəsi ilə yazılaraq müsəlmanların ixtiyarında qoyulan və təhrif olunmadan əldən-ələ müsəlmanlar vasitəsi ilə bizə çatmış kitabdan ibarətdir. Bu Qurandan nə bir surə və ya ayə azalmış, nə də ona bir ayə və ya surə artırılmışdır.
    Bəli, bu nurani kitab O həzrətin mübarək qəlbinə nazi olan, «lövhi-məhfuzda» mövcud olan və «lövhi-məhfuzda» mövcud olan isə Allah-taalanın əzəli elmində mövcud olan bir həqiqətdir.
    16. Bizim əqidəmizə görə on ikinci imam Məhəmməd ibni Həsən Əl-höccət (əc.), həzrət imam Həsəni Əskərinin (ə) əsrində o həzrətin (ə) belindən dünyaya gəlmiş və o həzrətin (ə) vəfatında qabaq Allah-taala tərəfindən və həzrət Peyğəmbərin (s) göstərişinə əsasən, yer üzündə bütün mələklər üçün imam və rəhbərliyə seçilmiş və o zamandan indiyədək qeyb pərdəsi arxasında olaraq vilayət və imamət vəzifəsi, həmçinin cəmiyyətin ilahi hakimiyyətinin qeyb işlərinə yiyələnməkdədir. Allah-taalanın məşiyyəti olduqda isə dünyanı ədalətlə dolduraraq onu gözəl və ürəyəyatan bir məkana çevirəcəkdir.
    17. Bizim əqidəmizə görə islam Peyğəmbəri (s) ilahi təlim vasitəsi ilə bütün dini hökmlər, dinin əsasları və əməlləri, bütün Quran sirrləri və maarifi, həmçinin özündən qabaqkı peyğəmbərlərə nazil olmuş kitablardan, peyğəmbərliyi əsrində mövcud olan bütün elmlər, qarşılaşdığı bütün elmi suallar və təsəvvür və dərk edilməsi bizim dərkimizdən kənar olan bütün elmlər və qeybi xəbərlərdan agah olmuşdur. Həmçinin O həzrətin (s) məsum canişinləri barədə də belə bir əqidəyə bağlıyıq.
    18. Biz Allah kitabı olan Qurani-məcidin höccət olmasına inanırıq. Yəni müəyyən şəraitlə Quran zahirinin dəlalət etdiyi hər hansı bir dini əsas, əməl və ya elmi qəbul etmək lazım, onları rədd etmək isə haram sayılır.
    19. Biz islam peyğəmbəri həzrət Məhəmmədin (s) sünnətinin (davranışının) höccət olmasına inanırıq.
    Sünnət Qurani-kərimdən əlavə həzrət Peyğəmbərin (s) dini hökmlər və ilahi maarif adı ilə bəyan etdiyi kəlamından ibarətdir. Həmçinin bizim əqidəmizə görə, məsum imamlar (ə) O həzrətin sünnətini (davranışını) nəql və bəyan edənlərdir. Həmçinin həzrət Peyğəmbərin (s) sünnəti tam şəkildə və olduğu kimi O həzrətdən (s) məsum imamlara çatmışdır ki, məhz onların vasitəsi ilə başqalarına çatan sünnət hər növ xatarkarlıq, təhrif və şübhədən kənardır. Allah-taala qiyamət günündə bütün insanları Quran və sünnət vasitəsi ilə sorğu-suala çəkəcək və onlardan hesab çəkəcəkdir. İnsanlar da öz iddialarını isbat etmək və ya özlərini səhvlərdən təmizə çıxartmaq üçün bu iki höccətə üz gətirəcəklər.
    20. Biz sağlam ağıl və qəti idrakın höccət (sübut) olmasına inanırıq. Belə ki, hər bir insanın əqidə və əməllərin yaxşılıq və pisliyinə qarşı qəti idrakı, Qurani-kərim və Peyğəmbərin (s) sünnəti kimi möhkəm dəlil və sübut sayılır. Qiyamət günü Allahın ədalət məhkəməsində də ağıl, insanın əncam verdiyi bütün xeyir işlərə, həmçinin savablar və onun bütün günahları barədə məhkumiyyət və cəzalanma sənədi olacaqdır.
    21. Biz varlıq aləminin zaman baxımından sonradan vücuda gəlməsinə inanırıq. Yəni Allah-taala aləmin bütün varlıqlarını öz uca iradə və məşiyyəti ilə mütləq olan yoxluqdan vücuda gətirmişdir. Allah-taalaın müqəddəs zatı əzəli olan vacibul-vücud, ondan başqalarının varlığı isə mümkinul-vücud»dur. Belə ki, Allah-taala olduqca ondan başqa heç bir şey (varlıq) olmamışdır.
    22. Biz insanın ixtiyar üzündən əncam verdiyi işləri barədə «əmrun bəynəl-əmrəyn» əqidəsinə bağlıyıq. Belə ki, onun əncam verdiyi hər bir işdə həm özünün həm də Allahın rolu vardır. Ondan iradə və hərəkət, Allah-taaladan isə müqəddimə və əməldə köməkdir.
    İnsan sırf şəkildə müstəqil deyildir. Yəni onun iradə və istəyi əncam verdiyi işlərin tam səbəbi və Allah-taalanın onun işlərində heç bir rolunun olmaması kimi deyildir. Bu isə «təfviz» (insanın Allahdan tam şəkildə ayrı və müstəqil olması) adlanır. Həmçinin Allah-taala iradəsi də onun işlərində tam ixtiyar daşımır. Belə ki, insan öz işlərində ixtiyar və iradədən məhrum olaraq, bayraq üzərində külək vasitəsi ilə hərəkət edən şəkil kimi deyildir. Bu isə «cəbr» (insanın öz işlərində heç bir ixtiyara malik olmayıb, məcburiyyət üzündən iş görməsi) adlanır. Elə buna görə də «əmrun bəynəl-əmrəyn» insan və Allahın onun ixtiyarı üzündən həyata keçən işlərində təkvini şərik olması deməkdir. bu baxımdan halal və haram işlərin arasında heç bir fərq yoxdur. Baxmayaraq ki, bunlar sair baxımlardan bir-biri ilə fərqlidir. Belə ki, Allah-taala halal işdən razı, haram işdən isə narazıdır. Halal işə fərman və ya icazə verərək, haram işə qadağan və nəhy edir. Yaxşı və halal iş üçün savab, haram iş üçün isə əzab verəcəkdir.
    Bu üstünlüklər insanın ixtiyarı ilə əncam verdiyi işlərin şəri baxımındandır.
    23. Bizim «Bərzəx» aləminə inamımız vardır. Bərzəx dünya aləmi ilə Qiyamət arasında olan fasilədə yerləşən xüsusi bir yerdir ki, bu aləm dünyasını dəyişmiş bütün insanlar və oranın işlərini öhdəsinə alan mələklərin qaldığı müvəqqəti yerindən ibarətdir. Bərzəx aləmindən müvəqqəti Behişt, Cəhənnəm, savab və əzab mövcuddur və ora daxil olan ruhlar üç növdür.
    1. Oyaq olub, nemətlər içində qalan xalis möminlərin ruhu;
    2. Oyaq olub, əzab içində qalan əsil kafir və fasiqlərin (azğınların) ruhu;
    3. «Subat» adlanan və Qiyamət gününədək ölümdən sonra yuxuya bənzər bir halda qalan əqidə və ağıl baxımından müstəzəf olan orta vəziyyətli insanlar.
    24. Bizim əqidəmizə görə Qiyamət günü mükəlləflərin hamısından onların əqidə və əməllərinin hər birindən sorğu-sual olunacaq və onların hər biri bu barədə mühakiməyə çəkiləcəklər. Yəni qadir olan Allah-taala insanların şəxsi və fərdi əqidə və əməllərindən sorğu-sual apararaq, onları mühakimə edəcəkdir. Həmçinin tohid və sair dini əsaslardan tutmuş kiçik mal və hüquqlara qədər işlər yoxlanılaraq, onların haqqında əlalətlə qəzavət olunacaqdır.
    25. Biz Qiymət günü mühakimə və sorğu-sual zamanı şəhadət və şahidlərin olmasına inanırıq. Yəni günahkarlar və azğın əqidə və əməl sahibləri məhşər və qiyamətin qorxusundan peyğəmbərlərin gəlişi, onların tərəfindən dinin çatdırılması və ya onlara çatmasını, həmçinin özləri üçün höccətin tamamlanması, günahkarlıq və ya başqalarının hüquqlarına təcavüzkarlıqlarını inkar etdikdə, Allah-taala və ya peyğəmbərlər, yaxud da xüsusi şəxslər tərəfindən şahid gətirilərək onların barəsində qəzavət olunacaqdır. Allah-taala, hər ümmətin peyğəmbəri, peyğəmbərlərin canişinləri, əməllər üçün məmur olmuş mələklər, yaxşı və pis əməlləri yazanlar, alimlər, saleh bəndələr, pis işlərdən xəbərdar olan şəhidlər, həmçinin günah əncam verilmiş zamanlar və məkanlar və hətta insanın öz bədən üzvləri belə qiyamət gününün şahidlərindən sayılır.
    26. Biz axirət aləminəd əməllərin hesab olunmasına inanırıq. Belə ki, bir insanın daxili əqidələri, zahiri əməlləri və ruhi sifətləri və əxlaqına dair yaxşı və pis əməlləri ağıl və mənəvi cəhətdən hesablanaraq o aləmin mütəxəssislərinin ayırd etdiyinə əsasən savab və cəza veriləcəkdir. Belə bir hesablamada yaxşı və dəyərli əməllər «ağır», pis və dəyərsiz əməllər isə «yüngül» adlanır.
    27. Bizim əqidəmizə əsasən dünyada hər bir insanın yaxşı və pis əməlləri onun dərrakə qüvvəsi kamilləşdikdən ömrünün sonunadək məmur olunmuş mələklər vasitəsi ilə yazılır. Onun əməlləri istər zahiri bədən işləri, istər yaxşı əqidələr, həmçinin istər böyük, istərsə də kiçik günahlardan olsa belə, axirət aləmində kitab şəkildə sağ və ya sol əlinə veriləcək və o da aşkar mühakimədən qabaq (əməl) kitabında mövcud olanlar, həmçinin əməllərinin necə hesablanması ilə tanış olacaqdır.
    28. Biz axirət aləmində «şəfaət» məsələsinə inanırıq. Belə ki, bəzi günahkarlar Cəhənnəm əzabına məhkum olunduqdan sonra Allah-taala bəzi şəxslərə şəfaət və vasitəçilik icazəsini verəcək və beləliklə dəo günahkarları bağışlayacaqdır.
    Şəfaət yalnız Allah-taala izni həmçinin şəfaət edənlər və ya (şəfaət istəyən) günahkarların xahişi ilə olacaqdır.
    Şəfaət edənlər böyük ilahi peyğəmbərlər, mələklər, almilər, şəhidlər və saleh bəndələrdən ibarətdir.
    Həmçinin şəfaət küfr və şirk üçün deyil, əksinə əməli günahlara aiddir. Şəfatin faydası isə əzabdan xilas olmaq və yaxud əzabın azalmasından ibarətdir. Qeyd etmək lazımdır ki, şəfatə Behişt əhli haqqında da həyata keçəcəkdir. Belə ki, əməli naqis, savabı az və məqamı aşağı olan bəzi Behişt əhli, şəfaət vasitəsi ilə daha uca olan məqam və daha artıq savaba nail olacaqdır.
    29. Biz Qiyamət günü sona çatdıqdan sonra əbədi Behiştə inanırıq. Yəni Qiyamət günü sona çatıb, bir dəstə yaxşı əməl və ya şəfaət vasitəsi ilə gözəl savaba, ayrı bir dəstə isə cəzaya laiq görüldükdən sonra, Allah-taala yaxşı bəndələr və səadətə çatanları gözəllikdə vəsf olunmayan və əzəmətdə ürəyəyatan olan Cənnət və ya Behişt adlı yerdə sakin edəcəkdir ki, bu Behişt əbədi və daimi bir yerdir. Behiştin insanın təsəvvüründən kənar olan otaqları, mərtəbələri, bağları, ağacları, sonsuz meyvələri, qadınları, kənizləri və xadimləri vardır. Ora daxil olan şəxs, heç vaxt oradan xaric olmayacaqdır. Behiştdə qocalıq, köhnəlik, xəstəlik, narahatlıq, qəm-qüssə, həmçinin heç bir ziyanverici, zərərli və şərr olmayacaqdır və qeyd olunmuş Behişt hal hazrıda mövcuddur.
    30. Biz Qiyamət günü sona çatdıqdan sonra əbədi Cəhənnəmə inanırıq. Yəni Qiyamət məhkəməsində şiddətli əzab və cəzaya məhkum olunmuş şəxslər, insan təsəvvüründən kənar, müxtəlif əzab və odlarla dolu olan Cəhənnəm adli bir yerdə dusdaq olacaqlar. Cəhənnəm, kafirlər həmçinin azğın əqidəli şəxslər üçün əbədi və daimidir və heç vaxt oradan xaric ola bilməyəcəklər. Amma əməl baxımından günahkar olanlar üçün isə müvəqqəti bir yerdir.
    Category: İslam şəriətində vacib və haram əməllər | Added by: Islam_Kitabxanasi
    Views: 498 | Downloads: 0 | Rating: 0.0/0
    Total comments: 0
    Only registered users can add comments.
    [ Registration | Login ]

    Quranda axtar
    Quran,Hədis,İslam təlimləri, Fiqh
    Quran
    İstifadəçi girişi
    Login:
    Password:
    Kitabxana əxlaq
    Etiqat, Tarix, Fəlsəfə, Dini yaradıcılıq
    Dost saytlar
  • İslamQadını
  • Günahkar-Bəndə
  • Kitablar yüklə
  • Bölmələr
    Tarix [535]
    Etiqat [869]
    Fəlsəfə [4]
    Dini yaradıcılıq [40]
    Bölmələr
    Quran [585]
    Hədis [253]
    İslam təlimləri [24]
    Fiqh [219]
    Azan vaxtları [1]
    Dua [26]
    Din [13]
    Namaz [10]
    Kateqoriyalar
    İslаmdа günаhlаr vә cәzаlаr [12]
    İslam məzhəbləri ilə tanışlıq [24]
    Dinlərlə tanışlıq [58]
    Vəhhabi fitnəsi [3]
    İmamət Haqqın dili ilə [28]
    Vilayəti-fəqih nəzəriyyəsinə bir baxış [6]
    İttihamla üz-üzə [8]
    Məad [17]
    Vəhhabi suallarına cavablarımız [8]
    Əhli-beyt (ə) (məqamı və yolu) [11]
    On dörd məsum əleyhimusəlamın həyatı barədə qısa məlumat [2]
    İslam dunyagörüşü Əbədi həyat [5]
    Əsrin İmamı Mehdi Sahibəz-zamanla (ə) tanışlıq (Məhdəviyyətlə bağli şübhələrə cavab) [28]
    Əhli-beyt (ə) [42]
    İlahi Ədalət [23]
    Mәаd hаqqındа 40 suаl-cаvаb [12]
    Əl-Muraciat [34]
    Şübhələrə cavablar [13]
    Bizim dini əqidəmiz [8]
    Əhli-Beytin (ə) məqamı [12]
    İmam Hüseyn (ə) barəsində hədislər [4]
    Təthir ayəsinin təfsiri [10]
    Şiəlik necə yaranmışdır? [4]
    Allahın varlığının isbatı [9]
    14 sual-14 cavab [2]
    Namazin hikmət və sirləri [11]
    Bəşəriyyətin nicat yolu [12]
    Əqidə üsullarının təlimi 1 [30]
    Əqidə üsullarının təlimi 2 [30]
    İntizar (Müvəffəqiyyətin sirləri” silsiləvi bəhsləri-1) [2]
    İslam şəriətində vacib və haram əməllər [10]
    İmamiyyə şiələrinin əqidə üsullari [11]
    İslamda hüquq nəzəriyyəsi (İmam Səccadın (ə) - 1 [25]
    İslamda hüquq nəzəriyyəsi (İmam Səccadın (ə) - 2 [21]
    Saxta hədislərin yaranmasi [17]
    Əmirəl-möminin Əliyyibni ƏbiTalibin (ə) qəzavətləri [21]
    Qəməri bəni Haşim həzrət Əbulfəzl Abbasın (ə) nurlu çöhrəsi. [19]
    Əqidəmiz nədir? 10 dərs [5]
    Müasir İslam kəlamı (İnsan, fitrət, elm, iman, mərifət, irfan) [15]
    Məkkeyi-Mükərrəmə, Mədineyi-Münəvvərə və Həcc ziyarəti [11]
    40 mövzu 40 həqiqət [16]
    Nəfs təhlükə mənbəyidir [9]
    Həqiqət olduğu kimi... 1 [14]
    Həqiqət olduğu kimi... 2 [14]
    Vəhabi firqəsi [12]
    Gənclər üçün üsuliddin haqqinda 50 dərs [11]
    Müvəqqəti nikah (elmi araşdırma) [15]
    Vəhhabi məzhəbi [21]
    Vəhhabiləri belə gördüm [7]
    Pişəvər gecələr 4 [0]
    Bizimlә, bizdәn gizli (İmаm Mehdi (әc.) ilә tаnişliq) [3]
    Son xilaskar [8]
    Həzrət Rüqəyyə [13]
    Quran və hədis baximindan həcc və ömrə əməlləri [23]
    Axirət aləminə səyahət [6]
    Peyğəmbərin haqq canişini [8]
    Nicat günü [3]
    Tövhid və ilahi ədalət mövzusunda suallar və cavablar [11]
    Qürubdan sonra [18]
    Nübüvvət [5]
    Vəhy və Quran [11]
    Xristianlıq həqiqəti [18]
    Rəsmlərimiz
    Copyright MyCorp © 2021